ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਦਿਨ: ਇੱਕ ਸਹਿਜ ਗਾਈਡ
ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਯੇਸ਼ਟੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਆਖ਼ਰੀ ਸੰਸਕਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਸੌਂਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੰਤਰਾਂ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਨਾਲ ਵਿਛੜੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਅਗਲੇ ਸਫ਼ਰ ਉੱਤੇ ਤੋਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਆਪਣੇ ਦੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪੜ੍ਹ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਇਹ ਗਾਈਡ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਹੀ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ, ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅਗਲੇ ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਦਾਹ ਸੰਸਕਾਰ, ਅਸਥੀ ਵਿਸਰਜਨ, ਦਸਵੇਂ ਤੋਂ ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਦਿਨ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ, ਅਤੇ ਪਹਿਲਾ ਸ਼ਰਾਧ। ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਵੀ ਕਿ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਕੀ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹੜੀਆਂ ਥੋੜ੍ਹੀਆਂ ਜਿਹੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ। ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਹਰ ਕਦਮ ਉੱਤੇ ਰਾਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਹ ਸਭ ਕਰਨਾ ਬਿਲਕੁਲ ਆਮ ਗੱਲ ਹੈ।
ਪਹਿਲਾ ਦਿਨ: ਅੰਤਿਮ ਸੰਸਕਾਰ
ਦਾਹ ਸੰਸਕਾਰ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਜਿੰਨੀ ਛੇਤੀ ਹੋ ਸਕੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਬਹੁਤੀ ਵਾਰ ਉਸੇ ਦਿਨ ਜਾਂ ਅਗਲੀ ਸਵੇਰ। ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ, ਯਾਨੀ ਕਰਤਾ, ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਰਸਮਾਂ ਨਿਭਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਪੁੱਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਨੇੜਲਾ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਇਹ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਵੇ। ਘਾਟ ਜਾਂ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਉੱਤੇ ਕ੍ਰਮ ਛੋਟਾ ਅਤੇ ਸਹਿਜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਉੱਥੇ ਹੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾ ਕੇ ਕੱਪੜੇ ਪਹਿਨਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਰੀਤ ਮੁਤਾਬਕ ਸਿਰ ਦੱਖਣ ਜਾਂ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਕਰਕੇ ਲਿਟਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਇਸ ਬਾਰੇ ਘਰਾਂ ਦੀ ਰੀਤ ਵੱਖਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ), ਅਤੇ ਸਾਦੀਆਂ ਭੇਟਾਂ ਚੜ੍ਹਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਵਿੱਚ ਕਰਤਾ ਸਰੀਰ ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪ ਚਿਖਾ ਨੂੰ ਅਗਨੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ (ਮੁਖਾਗਨੀ), ਜਦੋਂ ਕਿ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਮੰਤਰ ਪੜ੍ਹਦੇ ਹਨ; ਬਿਜਲੀ ਵਾਲੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਥਾਂ ਸਰੀਰ ਭੱਠੀ ਨੂੰ ਸੌਂਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਗੈਸ ਵਾਲੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਮੰਤਰ ਅਤੇ ਕਰਤਾ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਉਹੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਦਿਨ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਜੋ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਰਸਮੀ ਨਹੀਂ, ਵਿਹਾਰਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਮੌਤ ਦੇ ਸਰਟੀਫ਼ਿਕੇਟ ਦੀ ਕਾਗ਼ਜ਼ੀ ਕਾਰਵਾਈ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂ, ਲਿਜਾਣ ਦਾ ਸਾਧਨ, ਅਤੇ ਚਿੱਟਾ ਕੱਪੜਾ, ਫੁੱਲ ਅਤੇ ਹਾਰ। ਬਹੁਤੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਢਲਾ ਸਮਾਨ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਸਮਾਂ ਦਾ ਸਮਾਨ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਆਪ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਦੱਸ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਅਸਥੀ ਵਿਸਰਜਨ
ਸੁਆਹ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਟੁਕੜੇ (ਅਸਥੀਆਂ) ਤੀਜੇ ਦਿਨ, ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਵਾਲੇ ਸੌਂਪਣ, ਚੁਗੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਨੂੰ ਅਸਥੀ ਸੰਚਯਨ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਤੀਜੇ ਦਿਨ ਦੀ ਇਸ ਰਸਮ ਨੂੰ ਹਾਲੁ ਤੁੱਪਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਿਨ ਚੜ੍ਹਾਏ ਜਾਂਦੇ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਘਿਓ ਕਰਕੇ। ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਜਲ ਪ੍ਰਵਾਹ ਕਰਨ ਤੱਕ ਅਸਥੀਆਂ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰੰਪਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਘਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਨਹੀਂ। ਹਰਿਦੁਆਰ, ਕਾਸ਼ੀ ਜਾਂ ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ ਜੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵਾਹ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਰੀਤ ਹੈ, ਪਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਗਦੀ ਨਦੀ ਜਾਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵਾਹ ਕਰਨਾ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਵਿਸਰਜਨ ਦੇ ਮੰਤਰ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਵੀ ਕਰਵਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਬਹੁਤੀਆਂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਪੱਕੀ ਆਖ਼ਰੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਭਾਵੇਂ ਦਸਵੇਂ ਦਿਨ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰ ਲੈਣਾ ਆਮ ਹੈ। ਜੇ ਕਿਸੇ ਤੀਰਥ ਉੱਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਨੂੰ ਦੱਸ ਦਿਓ; ਸਥਾਨਕ ਰਸਮਾਂ ਉਸ ਮੁਤਾਬਕ ਢਾਲ ਦਿੱਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦਸਵੇਂ ਤੋਂ ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਦਿਨ ਤੱਕ
ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਦਿਨ ਨੇੜਲੇ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਰਸਮੀ ਅਸ਼ੁੱਧੀ ਅਤੇ ਸੋਗ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਆਸ਼ੌਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਹਿੰਦੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਤਕ ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਥੀੱਟੂ। ਇਹ ਕਿੰਨਾ ਚਿਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਭਾਈਚਾਰੇ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ: ਕਈ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਸ ਦਿਨ, ਕਈ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਰ੍ਹਾਂ, ਅਤੇ ਕੁਝ ਬੰਗਾਲੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ; ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕੀ ਲਾਗੂ ਹੈ, ਇਹ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਦੱਸ ਦੇਣਗੇ। ਮੁੱਖ ਰਸਮਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਖੇਤਰ ਮੁਤਾਬਕ ਬਦਲਦੇ ਹਨ, ਦਸਵੇਂ ਤੋਂ ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਦਿਨ ਵਿਚਕਾਰ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ:
- ਦਸ਼ਗਾਤਰ (10ਵਾਂ ਦਿਨ) - ਦਸ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਪਿੰਡ (ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਪਿੰਨੇ) ਅਰਪਣ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ, ਜੋ ਰਵਾਇਤੀ ਸਮਝ ਮੁਤਾਬਕ ਵਿਛੜੀ ਆਤਮਾ ਲਈ ਸਫ਼ਰ ਵਾਸਤੇ ਸੂਖਮ ਸਰੀਰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਕਈ ਪਰਿਵਾਰ ਹੁਣ ਸਾਰੇ ਦਸ ਪਿੰਡ ਇਸੇ ਦਿਨ ਇਕੱਠੇ ਅਰਪਣ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦਸ਼ਕ੍ਰਿਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਪਰਿਵਾਰ ਉਡੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਕਾਂ ਦਸਵੇਂ ਦਿਨ ਦੇ ਪਿੰਡ ਨੂੰ ਛੂਹ ਲਵੇ। ਕਰਤਾ ਅਤੇ ਨੇੜਲੇ ਮਰਦ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਅਕਸਰ ਇਸ ਦਿਨ ਸਿਰ ਮੁਨਵਾਉਂਦੇ ਹਨ (ਮੁੰਡਨ); ਰੀਤਾਂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਮੁਤਾਬਕ ਵੱਖਰੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਦੱਸ ਦੇਣਗੇ ਕਿ ਕੀ ਲਾਗੂ ਹੈ।
- ਏਕਾਦਸ਼ਾਹ (11ਵਾਂ ਦਿਨ) - ਘਰ ਅਤੇ ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ, ਅਕਸਰ ਪੁਣਯਾਹਵਾਚਨ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਛੜੀ ਆਤਮਾ ਲਈ ਪਹਿਲਾ ਸ਼ਰਾਧ (ਏਕੋਦਿਸ਼ਟ), ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਭੋਕਤਾ ਵਜੋਂ ਭੋਜਨ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਧ ਵਿੱਚ ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਇਹੀ ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਭੋਕਤਾ ਨਾ ਮਿਲੇ, ਉੱਥੇ ਸ਼ਾਸਤਰ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ ਦਰਭ ਘਾਹ ਬਿਠਾਉਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦੇ ਹਨ (ਧਰਮਸਿੰਧੂ ਦਾ ਦਰਭ ਵਟੂ; ਕੰਨੜ ਘਰ ਇਸ ਰੂਪ ਨੂੰ ਚਾਟਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ)। ਕੁਝ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਿਨ ਵ੍ਰਿਸ਼ੋਤਸਰਗ, ਯਾਨੀ ਇੱਕ ਬਲਦ ਦਾ ਅਰਪਣ, ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਸਪਿੰਡੀਕਰਨ (12ਵਾਂ ਦਿਨ) - ਉਹ ਰਸਮ ਜੋ ਵਿਛੜੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਵਿਧੀਵਤ ਪਿਤਰਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਰਸਮਾਂ ਪੱਖੋਂ ਇਹ ਇਸ ਸਾਰੇ ਕ੍ਰਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਦਿਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- ਤੇਰ੍ਹਵੀਂ / ਵੈਕੁੰਠ ਸਮਾਰਾਧਨਾ / ਸ਼ੁਭ ਸਵੀਕਾਰਮ (13ਵਾਂ ਦਿਨ) - ਸਮਾਪਤੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਰਸਮਾਂ: ਸ਼ਾਂਤੀ ਪੂਜਾ, ਦਾਨ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭੋਜਨ (ਜਾਂ ਉਸ ਦੀ ਥਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭੇਟਾਂ), ਅਤੇ ਸਾਂਝਾ ਭੋਜਨ, ਜੋ ਘਰ ਦੇ ਆਮ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੈ। ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਇਹ ਤੇਰ੍ਹਵੀਂ ਹੈ; ਦੱਖਣ ਭਾਰਤੀ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ 12ਵੇਂ ਜਾਂ 13ਵੇਂ ਦਿਨ ਦੀ ਸਮਾਰਾਧਨਾ ਇਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਤਮਿਲ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ 13ਵੇਂ ਦਿਨ ਦਾ ਸ਼ੁਭ ਸਵੀਕਾਰਮ, ਉਦਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਸ਼ੁਭ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਹੈ।
ਕੁਝ ਭਾਈਚਾਰੇ ਇਹ ਰਸਮਾਂ ਸਮੇਟ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਹੋਰ ਚਾਰੇ ਦਿਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਿੱਖ, ਜੈਨ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਹਿੰਦੂ ਰੀਤਾਂ ਦਾ ਹਰ ਇੱਕ ਦਾ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਹੈ। ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਭਾਈਚਾਰਾ ਅਤੇ ਜੱਦੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੱਸੋ, ਅਤੇ ਜੋ ਉਹ ਦੱਸਣ ਉਸੇ ਮੁਤਾਬਕ ਚੱਲੋ। ਕੋਈ ਇੱਕ ਸਹੀ ਕੈਲੰਡਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਬੱਸ ਤੁਹਾਡੀ ਆਪਣੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਕੈਲੰਡਰ ਹੈ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ, ਬੰਗਾਲੀ ਘਰ ਆਦਯ ਸ਼ਰਾਧ ਉਦੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਅਸ਼ੁੱਧੀ ਦਾ ਸਮਾਂ ਮੁੱਕਦਾ ਹੈ, ਭਾਈਚਾਰੇ ਮੁਤਾਬਕ 11ਵੇਂ ਤੋਂ 31ਵੇਂ ਦਿਨ ਵਿਚਕਾਰ (ਸਾਡੀ ਗਾਈਡ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਧ ਦੇਖੋ)। ਕਈ ਉੱਤਰ ਭਾਰਤੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਪੰਡਿਤ ਜੀ ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਦਾ ਪਾਠ ਵੀ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਕਿਉਂ, ਇਹ ਸਾਡੀ ਗਾਈਡ ਗਰੁੜ ਪੁਰਾਣ ਕੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਕੀ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਘਰ ਵਾਲੇ ਕੀ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦੇ ਹਨ
ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਸਾਰੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਕਰਵਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਹਰ ਪਲ ਕਰਤਾ ਨੂੰ ਠੀਕ-ਠੀਕ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੀ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਦੇਹਾਂਤ ਦੀ ਤਿਥੀ ਤੋਂ ਸਹੀ ਦਿਨ ਕੱਢਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਰ ਦਿਨ ਦੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਸੂਚੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਘਰ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਹੈ:
| ਕੀ | ਵੇਰਵਾ |
|---|---|
| ਜਾਣਕਾਰੀ | ਵਿਛੜੇ ਜੀਅ ਦਾ ਪੂਰਾ ਨਾਮ, ਗੋਤ ਜੇ ਪਤਾ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਦੇਹਾਂਤ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਅਤੇ ਲਗਭਗ ਸਮਾਂ - ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਇਹਨਾਂ ਤੋਂ ਰਸਮਾਂ ਦੇ ਦਿਨ ਕੱਢਦੇ ਹਨ |
| ਰਸਮਾਂ ਲਈ ਥਾਂ | 10ਵੇਂ-13ਵੇਂ ਦਿਨ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਘਰ ਵਿੱਚ, ਘਾਟ ਉੱਤੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਸਾਫ਼ ਥਾਂ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ |
| ਪੱਕਿਆ ਭੋਜਨ | ਰਸਮਾਂ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਦਾ ਸਾਤਵਿਕ ਭੋਜਨ - ਪਿੰਡਾਂ ਲਈ ਚੌਲ, ਅਤੇ 13ਵੇਂ ਦਿਨ ਦੇ ਇਕੱਠ ਲਈ ਭੋਜਨ |
| ਦਾਨ ਦਾ ਸਮਾਨ | ਕੱਚਾ ਰਾਸ਼ਨ, ਕੱਪੜਾ ਅਤੇ ਦੱਖਣਾ, ਜਿਵੇਂ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਦੱਸਣ; ਕਈ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੰਜਾ, ਛਤਰੀ ਅਤੇ ਭਾਂਡੇ ਰਵਾਇਤੀ ਦਾਨ ਹਨ |
| ਵਿਹਾਰਕ ਕੰਮ | ਮੌਤ ਦੇ ਸਰਟੀਫ਼ਿਕੇਟ ਦੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਘਾਟ ਦੀ ਬੁਕਿੰਗ, ਅਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ 13ਵੇਂ ਦਿਨ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਦੱਸਣਾ |
ਦੱਖਣਾ ਬਾਰੇ: ਰੀਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਦਿਨ-ਦਿਨ ਦੀ ਥਾਂ ਸਾਰੇ ਕ੍ਰਮ ਲਈ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਨਾਲ ਸਾਫ਼-ਸਾਫ਼ ਇੱਕੋ ਵਾਰ ਗੱਲ ਤੈਅ ਕਰ ਲਈ ਜਾਵੇ, ਅਤੇ ਰਕਮ ਇਸ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿੰਨੇ ਦਿਨ ਮਨਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਦੀ ਦੱਖਣਾ ਆਮ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਕਿਵੇਂ ਤੈਅ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਸਾਡੀ ਖ਼ਰਚੇ ਬਾਰੇ ਗਾਈਡ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ। Purohit.app ਉੱਤੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਅਜਿਹੀਆਂ ਬੇਨਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦੇ ਕੇ ਅਤੇ ਪੂਰੀ ਨਿੱਜਤਾ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹਨ।
ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਦਿਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ: ਪਹਿਲਾ ਸਾਲ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾ ਸ਼ਰਾਧ
ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਅਰਪਣ (ਮਾਸਿਕ) ਕੁਝ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਕਰ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇੱਥੇ ਵੀ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਦੱਸ ਦੇਣਗੇ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਪਰੰਪਰਾ ਕੀ ਮੰਗਦੀ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਬਰਸੀ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲਾਨਾ ਸ਼ਰਾਧ (ਵਾਰਸ਼ਿਕ) ਨਾਲ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਨਾਲ ਨਹੀਂ, ਚੰਦਰ ਕੈਲੰਡਰ ਮੁਤਾਬਕ ਦੇਹਾਂਤ ਦੀ ਤਿਥੀ ਉੱਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਹਰ ਸਾਲ ਦਾ ਸ਼ਰਾਧ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਹਰ ਪਿਤਰ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਵਿਛੜੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਪਿਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਮਾਂ ਆਵੇ, ਸਾਡੀ ਸ਼ਰਾਧ ਗਾਈਡ ਉਸ ਸਾਲਾਨਾ ਰਸਮ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ: ਤਰਪਣ, ਪਿੰਡ ਦਾਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੂਪ। ਇਸ ਨੂੰ ਹੁਣੇ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।
ਆਖ਼ਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੱਲ: ਇਹ ਰਸਮਾਂ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹੀ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਤੁਹਾਡੇ ਤੋਂ ਹਾਜ਼ਰੀ ਅਤੇ ਸੱਚੇ ਮਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮੰਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਦੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਰੂਪ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ - ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਝ, ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ। ਰਸਮਾਂ ਦਾ ਭਾਰ ਪੁਰੋਹਿਤ ਜੀ ਨੂੰ ਚੁੱਕਣ ਦਿਓ; ਉਹ ਇਸੇ ਲਈ ਹਨ।
ਅਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਜਾਂਚਦੇ ਹਾਂ: ਸਾਡੀਆਂ ਗਾਈਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤਿਥੀਆਂ ਅਤੇ ਮਹੂਰਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਛਾਪਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੰਚਾਂਗ ਨਾਲ ਮਿਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਗੱਲਾਂ - ਸਮੱਗਰੀ, ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਦੱਖਣਾ - Purohit.app 'ਤੇ ਹੋਈਆਂ ਅਸਲ ਬੁਕਿੰਗਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹਨ। ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਤੁਹਾਡੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੀ ਮੰਨਣਯੋਗ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਨਾ ਸਾਡੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਗਾਈਡ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਗੱਲ ਵੱਖਰੀ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੰਨੇ ਨੂੰ ਹੀ ਸਹੀ ਮੰਨੋ।