ਮੁੱਖ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦਾ ਵਾਸਤੂ: ਪੂਰਬ, ਉੱਤਰ, ਪੱਛਮ, ਦੱਖਣ ਮੁਖੀ ਘਰ
ਵਾਸਤੂ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਲਈ ਕੋਈ ਵੀ ਕੰਧ ਵਰਜਿਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਨਹੀਂ ਦੇਖਦੇ ਕਿ ਘਰ ਦਾ ਮੂੰਹ ਕਿਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਦੇਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਕਿਸ ਥਾਂ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਵਰਾਹਮਿਹਿਰ ਦੀ ਛੇਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ 32 ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਦਾ ਫਲ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ਹਰ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਅੱਠ (53.71-75)। ਕੰਧ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬਾਹਰ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਵਾਲੇ ਕੋਨੇ ਤੋਂ ਗਿਣੋ। ਇਸ ਗਿਣਤੀ ਨਾਲ ਇਹ ਪੂਰਬੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਥਾਂ 3 ਅਤੇ 4 (ਇਸ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦਕ 2 ਨੂੰ ਵੀ ਗਿਣਦੇ ਹਨ), ਉੱਤਰੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ 3 ਤੋਂ 5, ਪੱਛਮੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ 4 ਅਤੇ 5, ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ 4 ਦਾ ਫਲ ਸ਼ੁਭ ਦੱਸਦੀ ਹੈ। ਮਯਮਤ (27.132), ਮਾਨਸਾਰ (XXXVI.66-67) ਅਤੇ ਸਮਰਾਂਗਣ ਸੂਤਰਧਾਰ (39.59-61) ਵੀ ਸ਼ੁਭ ਥਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਦਿਸ਼ਾ ਨਾਲੋਂ ਥਾਂ ਵੱਧ ਮਾਇਨੇ ਕਿਉਂ ਰੱਖਦੀ ਹੈ
"ਪੂਰਬ ਮੁਖੀ" ਘਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਪੂਰਬੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗ੍ਰੰਥ ਘਰ ਉੱਤੇ 81 ਖ਼ਾਨਿਆਂ ਦਾ ਜਾਲ ਵਿਛਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਹਰਲੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ 32 ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਬਿਠਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਹਰ ਕੰਧ ਦੇ ਨਾਲ ਅੱਠ (ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ 53.42-45; ਮਾਨਸਾਰ XXXVI.14)। ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਜਿਸ ਦੇਵਤਾ ਦੇ ਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਦਾ ਫਲ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਦੋ ਪੂਰਬ ਮੁਖੀ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਫ਼ਰਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ: ਇੰਦਰ ਦੇ ਖ਼ਾਨੇ ਵਾਲੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੀ ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ, ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ ਅਤੇ ਮਯਮਤ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਸੂਰਜ ਦੇ ਖ਼ਾਨੇ ਵਾਲੇ ਦੀ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਜਾਲ ਬਾਰੇ ਜਾਣਨ ਲਈ ਵਾਸਤੂ ਪੁਰਸ਼ ਮੰਡਲ ਦੇਖੋ।

ਆਪਣੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੀ ਥਾਂ ਕਿਵੇਂ ਲੱਭੀਏ
ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਪਤਾ ਕਰੋ ਕਿ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੀ ਕੰਧ ਦਾ ਮੂੰਹ ਕਿਸ ਪਾਸੇ ਹੈ। ਗ੍ਰੰਥ ਪੂਰਬ ਦਿਸ਼ਾ ਸ਼ੰਕੂ ਨਾਲ, ਯਾਨੀ ਸਿੱਧੀ ਗੱਡੀ ਸੋਟੀ ਦੇ ਪਰਛਾਵੇਂ ਨਾਲ, ਲੱਭਦੇ ਸਨ (ਮਯਮਤ ਅਧਿਆਇ 6); ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ਸੰਪਾਦਕ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੰਪਾਸ ਨਾਲ ਵੀ ਕੰਮ ਚੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
- ਮੁੱਖ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਾਲੀ ਕੰਧ ਨੂੰ ਬਾਹਰੋਂ ਇੱਕ ਕੋਨੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਕੋਨੇ ਤੱਕ ਮਿਣੋ ਅਤੇ ਨੌਂ ਬਰਾਬਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੋ।
- ਪੂਰਬੀ ਕੰਧ ਲਈ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ, ਦੱਖਣੀ ਕੰਧ ਲਈ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ, ਪੱਛਮੀ ਕੰਧ ਲਈ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ ਅਤੇ ਉੱਤਰੀ ਕੰਧ ਲਈ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ। ਬਾਹਰ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਕੰਧ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰੋ ਤਾਂ ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤੁਹਾਡੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਵਾਲਾ ਕੋਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- ਉਸ ਕੋਨੇ ਤੋਂ ਹਿੱਸਿਆਂ ਉੱਤੇ 1 ਤੋਂ 8 ਤੱਕ ਨੰਬਰ ਲਾਓ। ਦੂਰ ਵਾਲੇ ਕੋਨੇ ਉੱਤੇ ਨੌਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਅਗਲੀ ਕੰਧ ਦੀ ਥਾਂ 1 ਹੈ (53.72-75 ਉੱਤੇ ਭੱਟ ਦੀ ਟਿੱਪਣੀ)।
- ਦੇਖੋ ਕਿ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਕਿਹੜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਰਲਿਆ-ਮਿਲਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ (ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ 7.72-73)।
ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ, 27 ਫੁੱਟ ਲੰਮੀ ਦੱਖਣੀ ਕੰਧ ਦੇ ਹਿੱਸੇ 3 ਫੁੱਟ ਦੇ ਹੋਣਗੇ, ਇਸ ਲਈ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ 9 ਅਤੇ 12 ਫੁੱਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਾਲਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਥਾਂ 4 ਵਿੱਚ ਹੈ, ਉਹੀ ਥਾਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਦੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਇਹ ਵੀ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਅਤੇ ਬਰਾਂਡੇ ਹੋਣ, ਉਹ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਨਿਯਮ ਨਾਲ ਬੱਝਿਆ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ (7.74)।
ਜੇ ਤੁਹਾਡਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਕਿਸੇ ਅਸ਼ੁਭ ਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲੇ, ਤਾਂ ਫ਼ਿਕਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਖ਼ਰੀ ਹਿੱਸਾ ਪੜ੍ਹ ਲਓ। ਗ੍ਰੰਥ ਇਹ ਚੁਣਨ ਲਈ ਲਿਖੇ ਗਏ ਸਨ ਕਿ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਕਿੱਥੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਲਈ ਉਹ ਜੋ ਦੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹੈ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਵਾਸਤੂ ਪੂਜਾ।
32 ਥਾਵਾਂ, ਹਰ ਕੰਧ ਦੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ
ਫਲ ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ (53.72-75) ਤੋਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਐੱਮ. ਰਾਮਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਭੱਟ ਨੇ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਸਾਡੇ ਸਿੱਧੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਕੇ। ਸ਼ੁਭ ਫਲ ਅਸੀਂ ਸਾਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਹਨ; ਬਾਕੀ ਥਾਵਾਂ ਲਈ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਬਦ ਦੁਹਰਾਉਣ ਦੀ ਥਾਂ "ਅਸ਼ੁਭ" ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਰਜਨਯ ਬਾਰੇ ਸਿਰਫ਼ ਇੰਨਾ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੂੜ੍ਹੇ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਭੱਟ ਸ਼ੁਭ ਗਿਣਦੇ ਹਨ; ਆਖ਼ਰੀ ਕਾਲਮ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ ਜਾਂ ਮਯਮਤ ਉੱਥੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
ਪੂਰਬ ਮੁਖੀ ਘਰ: ਪੂਰਬੀ ਕੰਧ, ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ
| ਨੰ. | ਦੇਵਤਾ | ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ | ਮਤਸਯ / ਮਯਮਤ |
|---|---|---|---|
| 1 | ਸ਼ਿਖੀ (ਅਗਨੀ) | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 2 | ਪਰਜਨਯ | ਸ਼ੁਭ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਗਿਆ (ਭੱਟ ਦੀ ਟਿੱਪਣੀ) | - |
| 3 | ਜਯੰਤ | ਬਹੁਤ ਧਨ | ਮਤਸਯ |
| 4 | ਇੰਦਰ (ਮਹਿੰਦਰ) | ਰਾਜ-ਕਿਰਪਾ | ਮਤਸਯ, ਮਯਮਤ |
| 5 | ਸੂਰਜ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 6 | ਸਤਯ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 7 | ਭ੍ਰਿਸ਼ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 8 | ਅੰਤਰਿਕਸ਼ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
ਦੱਖਣ ਮੁਖੀ ਘਰ: ਦੱਖਣੀ ਕੰਧ, ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ
| ਨੰ. | ਦੇਵਤਾ | ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ | ਮਤਸਯ / ਮਯਮਤ |
|---|---|---|---|
| 1 | ਅਨਿਲ (ਵਾਯੂ) | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 2 | ਪੂਸ਼ਾ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 3 | ਵਿਤਥ | ਅਸ਼ੁਭ | ਮਤਸਯ |
| 4 | ਬ੍ਰਿਹਤਕਸ਼ਤ (ਗ੍ਰਿਹਕਸ਼ਤ) | ਅੰਨ, ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਸੰਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ | ਮਯਮਤ (ਰਾਕਸ਼ਸ ਨਾਂ ਨਾਲ) |
| 5 | ਯਮ | ਅਸ਼ੁਭ | ਮਤਸਯ |
| 6 | ਗੰਧਰਵ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 7 | ਭ੍ਰਿੰਗਰਾਜ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 8 | ਮ੍ਰਿਗ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
ਪੱਛਮ ਮੁਖੀ ਘਰ: ਪੱਛਮੀ ਕੰਧ, ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ
| ਨੰ. | ਦੇਵਤਾ | ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ | ਮਤਸਯ / ਮਯਮਤ |
|---|---|---|---|
| 1 | ਪਿਤਰ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 2 | ਦੌਵਾਰਿਕ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 3 | ਸੁਗ੍ਰੀਵ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 4 | ਕੁਸੁਮਦੰਤ (ਪੁਸ਼ਪਦੰਤ) | ਸੰਤਾਨ, ਧਨ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲੀ | ਮਤਸਯ, ਮਯਮਤ |
| 5 | ਵਰੁਣ | ਧਨ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ | ਮਤਸਯ |
| 6 | ਅਸੁਰ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 7 | ਸ਼ੋਸ਼ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 8 | ਪਾਪਯਕਸ਼ਮਾ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
ਉੱਤਰ ਮੁਖੀ ਘਰ: ਉੱਤਰੀ ਕੰਧ, ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮੀ ਕੋਨੇ ਤੋਂ
| ਨੰ. | ਦੇਵਤਾ | ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ | ਮਤਸਯ / ਮਯਮਤ |
|---|---|---|---|
| 1 | ਰੋਗ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 2 | ਅਹਿ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 3 | ਮੁੱਖਯ | ਧਨ ਅਤੇ ਸੰਤਾਨ ਦਾ ਜਨਮ | - |
| 4 | ਭੱਲਾਟ | ਸਾਰੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ | ਮਤਸਯ, ਮਯਮਤ |
| 5 | ਸੋਮ | ਸੰਤਾਨ ਅਤੇ ਧਨ | ਮਤਸਯ |
| 6 | ਭੁਜੰਗ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 7 | ਅਦਿਤੀ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
| 8 | ਦਿਤੀ | ਅਸ਼ੁਭ | - |
ਗ੍ਰੰਥ ਕਿੱਥੇ ਸਹਿਮਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਕੰਧ ਦਾ ਵਿਚਕਾਰਲਾ ਹਿੱਸਾ
ਥਾਂ 4 ਹੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਖ਼ਾਨਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਮਯਮਤ ਦੋਵੇਂ ਹਰ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਹਰ ਕੰਧ ਦਾ ਹਾਲ:
- ਪੂਰਬ: ਜਯੰਤ ਅਤੇ ਇੰਦਰ (3 ਅਤੇ 4) ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਮਤਸਯ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਮਯਮਤ, ਮਾਨਸਾਰ ਅਤੇ ਸਮਰਾਂਗਣ ਸੂਤਰਧਾਰ ਤਿੰਨੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਖ਼ਾਨੇ ਦਾ ਨਾਂ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਮਹਿੰਦਰ ਵਜੋਂ।
- ਪੱਛਮ: ਕੁਸੁਮਦੰਤ ਅਤੇ ਵਰੁਣ (4 ਅਤੇ 5) ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਬਾਕੀ ਤਿੰਨ ਗ੍ਰੰਥ ਕੁਸੁਮਦੰਤ ਦਾ ਨਾਂ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਪੁਸ਼ਪਦੰਤ ਵਜੋਂ।
- ਉੱਤਰ: ਮੁੱਖਯ, ਭੱਲਾਟ ਅਤੇ ਸੋਮ (3 ਤੋਂ 5) ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭ ਹਨ। ਬਾਕੀ ਚਾਰੇ ਗ੍ਰੰਥ ਭੱਲਾਟ ਦਾ ਨਾਂ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਮਤਸਯ ਨਾਲ ਸੋਮ ਨੂੰ ਵੀ ਜੋੜਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਾਨਸਾਰ ਮੁੱਖਯ ਨੂੰ (XXXVI.66-67)।
- ਦੱਖਣ: ਇੱਥੇ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਰਾਹ ਵੱਖ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚਾਰ ਗ੍ਰੰਥ ਥਾਂ 4 ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਮਰਾਂਗਣ ਸੂਤਰਧਾਰ 6 ਦੀ ਵੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ (39.60); ਮਤਸਯ ਇਸ ਦੀ ਥਾਂ 3 ਅਤੇ 5 ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕਰਦਾ ਹੈ (255.8)। ਦੇਖੋ ਦੱਖਣ ਮੁਖੀ ਘਰ ਦਾ ਵਾਸਤੂ।
ਗ੍ਰਹਿਯ ਸੂਤਰ, ਯਾਨੀ ਘਰੇਲੂ ਰਸਮਾਂ ਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਪੋਥੀਆਂ, ਸਿਰਫ਼ ਦਿਸ਼ਾ ਨਾਲ ਪਰਖਦੇ ਹਨ: ਗੋਭਿਲ ਪੂਰਬ, ਉੱਤਰ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੱਛਮ ਨੂੰ ਵਰਜਦਾ ਹੈ (4.7.15-18), ਜਦਕਿ ਖਾਦਿਰ ਕਿਸੇ ਦਿਸ਼ਾ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦਾ (4.2.14-15)। ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਏ ਵਾਸਤੂ ਗ੍ਰੰਥ ਥਾਂ ਨਾਲ ਪਰਖਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉੱਪਰ ਦੱਸੇ ਪੰਜੇ ਗ੍ਰੰਥ ਪੱਛਮੀ ਕੰਧ ਉੱਤੇ ਥਾਂ 4 ਨੂੰ ਸ਼ੁਭ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਕਈ ਗ੍ਰੰਥ ਘਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਬਿਲਕੁਲ ਵਿਚਕਾਰ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ। ਸਮਰਾਂਗਣ ਸੂਤਰਧਾਰ (39.48, 48.58) ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ (7.85) ਘਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਵਰਜਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮਯਮਤ ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਖ਼ਾਨੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਜਿਹੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਿੱਚੋਂ "ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਦਿਆਂ ਪਿੱਠ ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ" (30.47a)। ਮਾਨਸਾਰ ਘਰ ਦਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਵਿਚਕਾਰਲੀ ਲਕੀਰ ਤੋਂ ਜ਼ਰਾ ਖੱਬੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ (XXXVIII.46-54); ਇਸ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦਕ ਪੀ. ਕੇ. ਆਚਾਰੀਆ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਪਰਦੇਦਾਰੀ ਲਈ ਹੈ।
ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ ਅਤੇ ਮਤਸਯ ਇਹ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦੇ: ਵਰੁਣ ਅਤੇ ਸੋਮ, ਜੋ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਭ ਹਨ, ਵਿਚਕਾਰਲੇ ਖ਼ਾਨੇ ਹਨ। ਵਰਾਹਮਿਹਿਰ ਦੇ ਟੀਕਾਕਾਰ ਉਤਪਲ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਇਹ ਉਸੇ ਅਧਿਆਇ ਦੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵਾਲੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵਿਰੁੱਧ ਚੇਤਾਵਨੀ (53.78) ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਪਵਾਦ ਮੰਨਿਆ (ਭੱਟ ਦੀ ਟਿੱਪਣੀ)।
ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ
ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ ਛੇ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ: ਸੜਕ, ਦਰਖ਼ਤ, ਕੋਨਾ, ਖੂਹ, ਥੰਮ੍ਹ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਾਲੀ। ਉਚਾਈ ਤੋਂ ਦੁੱਗਣੀ ਦੂਰੀ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੋਣ ਤਾਂ ਇਹ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ (53.76); ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਘਰ ਦੀ ਉਚਾਈ ਤੋਂ ਦੁੱਗਣੀ ਦੂਰੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ (7.97-98), ਅਤੇ ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੁੱਗਣੀ ਉਚਾਈ ਵਾਲਾ ਇਹੀ ਨਿਯਮ ਹੈ (255.14)। ਗ੍ਰੰਥ ਇਸ ਨੂੰ ਵੇਧ, ਯਾਨੀ "ਵਿੰਨ੍ਹਣਾ", ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਮਯਮਤ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੱਦ, ਮੰਦਰ, ਸਿਉਂਕ ਦੀ ਬਰਮੀ ਅਤੇ ਸੁਆਹ ਦਾ ਢੇਰ ਵੀ ਜੋੜਦਾ ਹੈ (30.38b-40a)।
ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦਾ ਮਾਰਗ-ਵੇਧ, ਯਾਨੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਵੱਲ ਸਿੱਧੀ ਆਉਂਦੀ ਸੜਕ (7.79-80), ਅੱਜ ਦੇ "ਵੀਧੀ ਸ਼ੂਲ" ਜਾਂ ਟੀ-ਚੌਕ ਵਾਲੇ ਨਿਯਮ ਦੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਜੜ੍ਹ ਹੈ; ਇਹ ਆਧੁਨਿਕ ਨਾਂ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਸੇ ਗ੍ਰੰਥ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਵੇਧ ਨਹੀਂ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਜਦੋਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੋਈ ਸੜਕ ਜਾਂ ਕੰਧ ਹੋਵੇ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਚੀਜ਼ ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਹਮਣੇ ਦੀ ਥਾਂ ਤਿਰਛੀ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਉਹ ਦੂਰ ਹੋਵੇ (14.49-54)।
ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਆਪ
- ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਤੇ ਸਿੱਧਾ। ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੋਸ਼ ਹਨ: ਆਪਣੇ-ਆਪ ਖੁੱਲ੍ਹ ਜਾਂ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ, ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ, ਬਹੁਤ ਨੀਵਾਂ, ਬਹੁਤ ਭੀੜਾ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਚੌੜਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ, ਟੇਢਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦੂਜਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ (53.79-81); ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ ਵੀ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਨੂੰ ਨਿੰਦਦਾ ਹੈ (255.16)। ਫਿਰ ਵੀ ਸਮਰਾਂਗਣ ਸੂਤਰਧਾਰ (39.44) ਅਤੇ ਮਾਨਸਾਰ (XXXV.382) ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉੱਪਰਲੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਹੇਠਲੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦੇ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਸੇਧ ਵਿੱਚ ਹੋਣ; ਕੋਈ ਗ੍ਰੰਥ ਇਸ ਫ਼ਰਕ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਦੱਸਦਾ।
- ਸੌਖਾ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਵਾਲਾ। ਮਯਮਤ ਅਜਿਹਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਮੰਗਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਅਤੇ ਬੰਦ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਜਿਸ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਢੋਲ ਦੀ ਥਾਪ ਵਰਗੀ, ਜਾਂ ਵੀਣਾ ਜਾਂ ਬੰਸਰੀ ਦੀ ਸੁਰ ਵਰਗੀ ਹੋਵੇ (30.33-38)।
- ਅਗਲਾ ਅਤੇ ਪਿਛਲਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਇੱਕ ਸੇਧ ਵਿੱਚ ਨਾ ਹੋਣ। ਸਮਰਾਂਗਣ ਸੂਤਰਧਾਰ ਅਜਿਹੇ ਘਰ ਨੂੰ ਭਿੰਨ-ਦੇਹ, ਯਾਨੀ ਪਾਟੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ, ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਵਧਦਾ-ਫੁੱਲਦਾ ਨਹੀਂ (39.57-58)।
- ਘਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਹਣਾ ਦਰਵਾਜ਼ਾ। ਕੋਈ ਹੋਰ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਇਸ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਕਲਸ਼ਾਂ, ਫਲਾਂ, ਪੱਤਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇ ਗਣਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ (ਬ੍ਰਿਹਤ ਸੰਹਿਤਾ 53.82; ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ 255.18)।
- ਰੋਜ਼ ਪੂਜਿਆ ਜਾਵੇ, ਭੇਟ, ਅਕਸ਼ਤ ਅਤੇ ਜਲ ਨਾਲ (ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ 255.19)।
ਨਵੇਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਲਈ ਸਾਡੀ ਗ੍ਰਹਿ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਗਾਈਡ ਦੇਖੋ।
ਜਦੋਂ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਹਿਲਾਇਆ ਨਾ ਜਾ ਸਕੇ
ਪੁਰਾਣੇ ਵਾਸਤੂ ਗ੍ਰੰਥ ਆਪਣੇ ਪਲਾਟ ਉੱਤੇ ਬਣੇ ਇਕੱਲੇ ਘਰ ਨੂੰ ਮੰਨ ਕੇ ਚੱਲਦੇ ਹਨ। ਫ਼ਲੈਟ ਦਾ ਇੱਕੋ ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਕਸਰ ਕਿਸੇ ਗਲਿਆਰੇ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ, ਅਤੇ ਇਮਾਰਤ ਦਾ ਆਪਣਾ ਮੂੰਹ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਪਾਸੇ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅੱਜਕੱਲ੍ਹ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਤਰੀਕਾ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਫ਼ਲੈਟ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਉੱਤੇ ਬਾਹਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਵੋ ਅਤੇ ਫ਼ੋਨ ਦਾ ਕੰਪਾਸ ਦੇਖੋ; ਕੁਝ ਗਾਈਡਾਂ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਦਾਖ਼ਲੇ ਨੂੰ ਵੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ। ਕੋਈ ਸਰਬ-ਸੰਮਤ ਤਰੀਕਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਕੋਈ ਗ੍ਰੰਥ ਵੀ ਨਹੀਂ (ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਫ਼ਲੈਟਾਂ ਅਤੇ ਕਿਰਾਏ ਦੇ ਘਰਾਂ ਲਈ ਵਾਸਤੂ ਵਿੱਚ)।
ਜਿੰਨੇ ਗ੍ਰੰਥ ਅਸੀਂ ਦੇਖੇ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੋਈ ਵੀ ਅਸ਼ੁਭ ਥਾਂ ਵਾਲੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਦਾ ਉਪਾਅ ਨਹੀਂ ਦੱਸਦਾ। ਪਰੰਪਰਾ ਜੋ ਦੱਸਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਘਰ ਵਿੱਚ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ: ਦਰਵਾਜ਼ਾ ਠੀਕ-ਠਾਕ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰੱਖੋ, ਰੋਜ਼ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੋ, ਅਤੇ ਵਾਸਤੂ ਪੂਜਾ ਕਰਵਾਓ, ਜੋ ਮਤਸਯ ਪੁਰਾਣ ਘਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਵੇਲੇ ਅਤੇ ਥਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਕਰਵਾਉਣ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ (256.10-11) - ਜਿਸ ਨੂੰ ਅੱਜ ਵਾਸਤੂ ਸ਼ਾਂਤੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਦਰਵਾਜ਼ਿਆਂ ਲਈ ਵਿਕਣ ਵਾਲੇ ਪਿਰਾਮਿਡ, ਘੋੜੇ ਦੀਆਂ ਨਾਲਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਇਹਨਾਂ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰੋਂ ਆਏ ਹਨ - ਪੱਛਮ ਦੀ "ਪਿਰਾਮਿਡ ਪਾਵਰ" ਲਹਿਰ, ਯੂਰਪ ਦੇ ਲੋਕ-ਟੋਟਕੇ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਰੀਤਾਂ ਤੋਂ; ਦੇਖੋ ਵਾਸਤੂ ਦੋਸ਼ ਦੇ ਉਪਾਅ।
ਅਸੀਂ ਕਿਵੇਂ ਜਾਂਚਦੇ ਹਾਂ: ਸਾਡੀਆਂ ਗਾਈਡਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤਿਥੀਆਂ ਅਤੇ ਮਹੂਰਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਛਾਪਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੰਚਾਂਗ ਨਾਲ ਮਿਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਵਿਹਾਰਕ ਗੱਲਾਂ - ਸਮੱਗਰੀ, ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਦੱਖਣਾ - Purohit.app 'ਤੇ ਹੋਈਆਂ ਅਸਲ ਬੁਕਿੰਗਾਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹਨ। ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਭਾਈਚਾਰੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ; ਤੁਹਾਡੇ ਪੁਰੋਹਿਤ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੀ ਮੰਨਣਯੋਗ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਨਾ ਸਾਡੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਗਾਈਡ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਗੱਲ ਵੱਖਰੀ ਲੱਗੇ, ਤਾਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਪੰਨੇ ਨੂੰ ਹੀ ਸਹੀ ਮੰਨੋ।